Wat de conditie van de hoeven van je paard zegt over de gezondheid van je paard
In het wild kunnen paarden lange afstanden afleggen op zoek naar voedsel en water. Gemiddeld legt een wild paard 10 tot 20 km per dag af, maar afhankelijk van de voedselbehoefte en de bodemgesteldheid kan dat ook aanzienlijk meer zijn. Paarden zijn dus loopdieren die beweging nodig hebben om gezond te blijven.

In het derde deel van onze gezondheidsserie richten we ons daarom op de hoeven, die onze honderden kilo’s zware viervoeters veilig door het leven dragen. Wat je aan de conditie van de hoeven kunt aflezen en welke factoren van groot belang zijn voor het gezond houden van de hoeven, lees je in onze adviesgids!
Hoe ziet een gezonde paardenhoef eruit?
Een gezonde paardenhoef is glad en groeit gelijkmatig, het teruggroeiende hoorn aan de kroonrand is zacht en elastisch. De hoornwand loopt recht en de teen is kort. Van onderaf bekeken moet de zool gelijkmatig gevormd zijn, de straal pijlvormig en eveneens glad en gelijkmatig. De witte lijn moet doorlopend gesloten zijn.
Gezonde hoeven rondom
Wanneer je de conditie van de hoeven beoordeelt, moet je rekening houden met elk mogelijk perspectief. De hoef kan er aan de buitenkant intact uitzien, terwijl er aan de straal al rottingsprocessen gaande zijn.


Waarom zijn gezonde paardenhoeven zo belangrijk?
Als de hoeven gezond zijn, is dat meestal al het halve werk voor een algemeen gezond paard. Ken je de term „hoefpomp“? Omdat het hart in vergelijking met de rest van het paard vrij klein is, heeft het extra ondersteuning nodig om alle ledematen van bloed te voorzien. De hoeven zorgen door het zogenaamde hoefmechanisme bij het op en neer gaan van de voeten voor een permanente bloedtoevoer naar alle ledematen en stabiliseren zo het hele hart- en vaatstelsel. De hoeven van je paard zijn dus van enorm belang.
Basisvoorwaarden voor gezonde hoeven
Terwijl de groei en het herstel van gezond hoorn afhankelijk zijn van de inwendige gezondheid van het paard, is het behoud van gezonde hoeven op lange termijn afhankelijk van optimale verzorging en een diervriendelijke houderij. Een combinatie van externe en interne factoren vormt dus de basis voor gezonde hoeven.
Naast een goed functionerende stofwisseling is een optimale toevoer van voedingsstoffen cruciaal voor een gezonde hoefgroei. Met de juiste voeding kun je al een goede bijdrage leveren aan de hoefgezondheid van je paard. Daarnaast moet je altijd letten op tekenen van een inwendige aandoening (bijv. stofwisselingsziekten zoals EMS enz.) en deze in overleg met de dierenarts laten behandelen.
Voor het behoud van een gezonde hoef zijn dus de volgende aspecten relevant:
Houderij en voeding
Houderij:
- strikte naleving van de stalhygiëne
- houderij op zoveel mogelijk verschillende natuurlijke ondergronden, zodat de hoef optimaal wordt afgesleten en de verhouding tussen aangroeiend hoorn en slijtage in evenwicht is
- mogelijkheid om een voor de soort passende bewegingshoeveelheid te bereiken
- optimale hoefverzorging en -behandeling resp. beslag
- Behandeling van ziekten (met name van de hoeven en de stofwisseling)
Voeding:
- Voeding die geschikt is voor de diersoort
- Aanvullende voeding bij tekorten aan voedingsstoffe
Voeding voor gezonde hoeven

Welke problemen kunnen zich voordoen bij hoeven en waar wijzen deze problemen op?
| Hoe ziet de hoef eruit? | Wat zou hierachter kunnen zitten? |
|---|---|
| Voedingsgroeven/voedingsringen De hoef is niet glad, er zijn ribbels en plooien zichtbaar op de hoefwand. | Zeer zeldzaam: verandering van voeding, verandering van het weer. Vaker: stofwisselingsstoornissen door ziekte, stress, medicijngebruik. Ook na hoefbevangenheid ontstaan er groeven en ringen. |
| Zwelling aan de rand van de kroon | Overmatige toevoer van selenium Hoefbevangenheid Hoefkanker/hoefabces/hoefzweer Hoefhuidontsteking |
| Schilferige, gebarsten huid aan de kroonrand, dof haar | te weinig vocht, meer verzorging aan de kroonrand nodig |
| Broos/breekbaar hoorn (scheuren, spleten, splinters) | Hoefschimmel Tekort aan voedingsstoffen Verkeerde hoefverzorging Slechte bodemgesteldheid Te weinig vocht Stofwisselingsziekten, overgewicht |
| Onaangename geur | Straalrot Hoefschimmel Hoefkanker |
| Warme, pulserende hoef met drukgevoeligheid | Hoefbevangenheid Hoefabces |
| Vettige, broze en donker verkleurde straal | Straalrot |
| Zachte hoefstructuur | Bodemgesteldheid te vochtig |
Zoals je snel kunt zien, zijn er meestal verschillende mogelijke oorzaken voor veranderde hoeven en zijn er nog tal van andere verschijnselen die bij hoeven kunnen optreden. Het is belangrijk om in gedachten te houden dat de combinatie van interne factoren, zoals voedingsstoffenvoorziening of stofwisselingsziekten, en externe factoren, zoals de houderijomstandigheden en de hoefverzorging, de beste basis vormt voor gezonde hoeven.
Als je iets ongewoons opmerkt aan de hoeven van je paard, moet je onmiddellijk je dierenarts raadplegen om ernstige hoefziekten te voorkomen.
Meer lezen: Serie Wat zegt …?
Deel 1: Wat zegt paardenvijgen over de gezondheid van je paard?
Deel 2: Wat zegt de vacht over de gezondheid van je paard?
Deel 3: Wat zegt de conditie van de hoeven over de gezondheid van je paard?