Spieropbouw bij paarden ondersteunen – voedingtips
Neemt jouw paard niet in gewicht toe en bouwt het geen spieren op? Alleen van training zonder eiwitten of alleen het voeren van eiwitrijk voer zorgt er niet automatisch voor dat de spieren bij paarden groeien. Spieropbouw is een samenspel van training, huisvesting, voeding en gezondheid.

Waarom spieropbouw zo belangrijk is voor het paard
Onze paarden hebben ongeveer 520 spieren, die 40 % van het totale lichaamsgewicht uitmaken. Deze verschillende spieren zorgen ervoor dat het lichaam kan springen en zich stabiel en krachtig kan bewegen. Spieren zijn echter ook essentieel voor onbewust uitgevoerde contracties, zoals de hartslag. Het levende wezen paard heeft zijn spieren dus nodig voor zowel prestatieverlening als overleving. Gezonde, sterke spieren zijn daarom zonder uitzondering van belang voor alle paarden – van jong tot oud, van sportpaard tot gepensioneerd paard.
Als paarden ouder worden, verandert hun spierstofwisseling en hebben seniorpaarden het moeilijker om hun spiermassa te behouden. Typische kenmerken van spierafbraak op oudere leeftijd zijn een „hangende“ rug, uitstekende ribben en een ingevallen achterhand met snelle prestatieverliezen. De reden hiervoor is een slechtere voederopname, waardoor essentiële voedingsstoffen zoals aminozuren – de bouwstenen voor spieren – moeilijker toegankelijk zijn voor het oude paard. Daarom moeten paardenbezitters bij hun oudere beschermelingen extra aandacht besteden aan een duurzame voorziening en supplementatie met aminozuren.
Als we het over spieropbouw bij paarden hebben, betekent dit niet een toename van het aantal spieren. Het aantal spiervezels en -bundels is genetisch bepaald en dus beperkt. Als het paard aan spiermassa moet winnen, spreken we over de toename van het spiervolume door een vermenigvuldiging van de cellen binnen de spier. Dit wordt bereikt door de spier naar zijn belastingsgrens te brengen en bloot te stellen aan een groeiprikkel. Als reactie op deze prikkel worden de spiercellen vermeerderd, mits de organismen over de juiste bouwstenen beschikken.
Bouwstenen voor spieropbouw bij paarden – wat hebben spieren nodig om te groeien?
De basisbestanddelen van spieren zijn aminozuren, die op hun beurt eiwitten vormen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen essentiële en niet-essentiële aminozuren; de laatste kan het lichaam zelf aanmaken, terwijl essentiële aminozuren via het voer aan het lichaam moeten worden toegevoerd. Bij opbouwtraining zijn met name de essentiële aminozuren lysine, methionine en threonine van belang.
Een paard heeft als richtwaarde tussen de 0,5 en 1 g eiwit per kg lichaamsgewicht per dag nodig. Als het paard te weinig eiwit krijgt, mist het de bouwstenen voor zijn spieren en de enzymen die betrokken zijn bij de spierstofwisseling. Omgekeerd kan het paard, ondanks intensief trainen, zonder aminozuren geen spieren opbouwen.
Bovendien fungeren aminozuren ook als signaalgevers in de spierstofwisseling, waar bouwstenen überhaupt nodig zijn.
Onze tip: het aminozuur L-carnitine (een verbinding van lysine en methionine) is essentieel voor het transport van energievoorraden in de spieren en gemobiliseerde vetreserves. Voor paarden met een verhoogde eiwitbehoefte, raden wij Original Landmühle Spieren Premium aan. De daarin voorkomende spirulina-algen en soja zijn waardevolle eiwitbronnen en leveren onder andere L-carnitine om de spierstofwisseling en spieropbouw tijdens training te ondersteunen. Geschikt voor paarden in de topsport, recreatief gereden paarden of stijve paarden met gespannen spieren.

Klantreacties geven aan dat het Original Landmühle Spieren Premium graag gegeten en geaccepteerd wordt.
Paarden met een verhoogde aminozurenbehoefte:
- Oude paarden
- Jonge paarden in de groei
- Paarden in training
- Paarden met stofwisselingsziekten zoals EMS, Cushing of PSSM
Mg, B1, B2 en E – extra voedingsstoffen voor spieropbouw
Welk paardenvoer helpt bij de opbouw en het behoud van spieren bij paarden?
Eiwitten zitten in elk paardenvoer, maar de hoeveelheden verschillen per voeder. In hooi en grassoorten bijvoorbeeld zitten ook eiwitten die paarden kunnen helpen bij het behoud van spieren. Echter, het tijdstip van maaien verandert de samenstelling van de grassoorten: hoe ouder het gras is, hoe meer het verhout raakt – het ligninegehalte stijgt. Hierdoor moet het organisme meer energie gebruiken om bij de eiwitten te komen en ze in aminozuren te splitsen. Aminozuren zijn daarom minder beschikbaar voor het paard in hooi van een late snede. Ook in sterk verhout hooi, dat anders erg eiwitrijk is, kan het organisme er alleen met veel energie bij komen. Hoe vroeger de snede en hoe jonger het weidegras, des te lager is het ligninegehalte en des te hoger is de verteerbaarheid van het eiwit.

Heeft het paard een verhoogde behoefte aan eiwitten, dan is niet alleen kwalitatief hoogwaardig hooi van de eerste snede aan te bevelen, maar ook een voedingssupplement met een hoge eiwitverteerbaarheid. Bij voedingssupplementen voor de spieren zijn de eiwitten al afgebroken in gemakkelijk opneembare aminozuren om de absorptie van de aminozuren door de darmwand te vergemakkelijken.
Let op: eiwit dat het paard niet direct in zijn spieren kan verwerken, komt onverteerd in de dikke darm terecht. Het paard kan eiwitten niet opslaan voor latere spieropbouw. Te veel eiwit kan het paard ziek maken. Typische gevolgen van een eiwitoverschot kunnen zijn:
- opgezette benen
- Opgeblaasd gevoel en spijsverteringsproblemen zoals diarree en kotwater
- jeuk en/of zomereczeem
- overbelasting van lever en nieren.
Om deze reden is opbouwvoer alleen zinvol voor paarden met een verhoogde eiwitbehoefte. Voor alle andere paarden is de toediening via hooi en gewoon krachtvoer voldoende om ze van essentiële aminozuren te voorzien.
Paardenvoer voor spieropbouw van Original Landmühle
Meer voedingstips voor groeiende spieren:
- Typische eiwitbronnen: Soja, biergist, lijnzaad, zonnebloempitten. Vooral soja is door zijn samenstelling goed verteerbaar voor paarden en wordt daarom graag in het voedingssupplement voor sportpaarden gebruikt.
- Haver: Haver is goed verteerbaar voor paarden en bevat met 9-11 % eiwit ook veel gemakkelijk opneembare aminozuren. Daarnaast kan het paard de koolhydraten uit haver goed verteren, waardoor het snel energie krijgt, die eveneens nodig is voor training en spiergroei.
- Darm met charme: Een gezonde darm is net zo belangrijk voor de spiergroei van het paard, om de opname van de verteerde bestanddelen te kunnen verwerken. Voor een goede darmgezondheid raden we aan om kuren met mash, gekookte lijnzaad of psylliumzaden te voeren. Meer informatie over het onderwerp spijsvertering bij paarden vind je in onze gids „Verteringsproblemen bij paarden – darmgezond het hele jaar door“.
- Tijdstip: Voer eiwitrijke voeders het beste 2 uur voor tot kort na de training, om de opname van aminozuren te versterken. Want dan zijn de spieren bijzonder actief en hebben ze hun bouwstenen nodig voor de groei.
Gerichte spieropbouw: de voeding van het paard in harmonie met de training
Voor een gezonde en duurzame spiergroei bij het paard speelt, naast de voeding, ook een evenwichtige training een cruciale rol. Een balans tussen rust en belasting is net zo belangrijk als variatie in de training zelf, om de spieren zoveel mogelijk verschillende prikkels te bieden.

Verwaarloos rust niet! Tijdens de regeneratie vermenigvuldigen de spieren hun spiercellen (volume), om bij de volgende belastingsstimulus meer prestatie te kunnen leveren. Daarom is het aan te raden in het tijdvenster rond de training eiwitrijk te voeren, om dit effect te versterken.
In ruil daarvoor moet je overtraining vermijden. Dit leidt alleen maar tot verzuring van de spieren en eerder tot spierafbraak, en is daarom contraproductief.
Aanbevolen trainingsvormen voor gerichte spieropbouw zijn:
- Grondwerk
- Longeren
- Cavaletti- en stangwerk
- Buitenritten met hellingen
- Intervaltraining volgens Geitner
Gezonde spiergroei kost tijd. Binnen de eerste vier weken kunnen al resultaten zichtbaar zijn, en het paard oogt voller in de spieren. De werkelijke spierkracht neemt echter pas na stevig training en constant hoogwaardige voeding toe, ongeveer na drie maanden.